Introductie in stof

Deze minicursus geeft u uitleg over wat stof nu precies is. Hoe wordt stof ingedeeld? Wat zijn de wettelijke eisen met betrekking tot stof? Hoe kan je stof beperken? Met deze cursus worden deze vragen beknopt beantwoord.

Wat is stof?

Stof is een verzamelnaam voor in de lucht zwevende vaste of vloeibare deeltjes. Stof wordt ook wel aerosol genoemd. De eigenschappen van stofdeeltjes variëren sterk in chemische samenstelling, morfologie (grootte/vorm), optische (kleur/zwarting) en elektrische parameters.

Ontstaan van stof

Grofstof komt vooral vrij bij mechanische processen, zoals bijvoorbeeld slijtage van auto- en vrachtwagenbanden, wegdek- en remsystemen en door opwaaiend bodemmateriaal.

 

Ultrafijnstof en fijnstof ontstaan als gevolg van menselijke activiteiten, voornamelijk gevormd bij diverse verbrandingsprocessen, zoals die in het verkeer en in de industrie. Dit geeft veel overlast. Het is noodzakelijk om deze stofoverlast te beperken met stofbeperkende producten.

Indeling van stof

Grootte van stofdelen is onder te verdelen in:

  • Grofstof (groter dan 10µm)
  • Fijnstof (kleiner dan 10µm)
  • Ultrafijnstof (kleiner dan 0,1µm)

 

Fijnstof wordt onderscheiden in:

  • PM10: Stof kleiner dan 10 µm
  • PM2,5: Stof kleiner dan 2,5 µm
  • PM0,1: Stof kleiner dan 0,1 µm

 

PM staat voor particulate matter, Engels voor fijnstof.

Stuifgevoeligheid van stoffen

Uitgaande van de stuifgevoeligheid van goederen en de mogelijkheid tot bevochtiging van deze goederen wordt de volgende klasse-indeling gehanteerd:

  • S1 sterk stuifgevoelig, niet bevochtigbaar
  • S2 sterk stuifgevoelig, wel bevochtigbaar
  • S3 licht stuifgevoelig, niet bevochtigbaar
  • S4 licht stuifgevoelig, wel bevochtigbaar
  • S5 nauwelijks of niet stuifgevoelig

 

De website van InfoMil bevat de volledige lijst van de door de overheid samengestelde indeling van de stuifgevoeligheid van stoffen.

Maximaal Aanvaarde Concentratie (MAC-waarde)

De MAC-waarde is maximale concentratie van gas, damp, nevel of stof in de lucht op de werkplek, die bij inademing gedurende arbeidsperiode in het algemeen geen nadelige gevolgen heeft op de gezondheid van de werknemers en hun nageslacht.

 

De MAC-waarde geldt voor een gezonde volwassen man; vrouwen en mensen met een verlaagde weerstand zijn niet in de overweging meegenomen.

 

De eenheid die gehanteerd wordt voor gassen is ppm, parts per million; voor vaste stoffen (fijnstof) is de eenheid mg/m3.

 

Sinds 1 januari is in Nederland een aangepast grenswaardestelsel ingevoerd. De nieuwe grenswaarden zijn te vinden op de website van het RIVM.

Meer weten over het beperken van stofoverlast?

Volg de cursus Beperken van stofoverlast